Liệu có quá nhiều nhà máy giấy?


03/10/2007

Trong khi những dự án lớn của Tổng công ty Giấy Việt Nam được triển khai rất chậm, thì ngành này lại “đột nhiên” thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư nước ngoài với những dự định khá lớn về quy mô. Phóng viên Báo Đầu tư đã có cuộc trao đổi với ông Bùi Xuân Khu (ảnh), Thứ trưởng Bộ Công Thương xung quanh vấn đề này.

Ông có bình luận gì về nhận xét: nhỏ, bé và phụ thuộc vào nguyên liệu bột bên ngoài dường như là những đặc trưng của ngành giấy trong nước?

Đặc thù của ngành giấy trong 10 năm qua là quy mô nhỏ, thiết bị lạc hậu, xử lý môi trường kém, mất cân đối giữa sản xuất bột và giấy. Mỗi năm, cả nước sản xuất được khoảng 1,18 triệu tấn giấy, nhưng chỉ sản xuất được hơn 100.000 tấn bột giấy, nên phải nhập tới 70-80% lượng bột giấy.

Việc đầu tư cho một số dự án sản xuất bột giấy từ nguyên liệu trong nước thời gian qua gặp khó khăn vì tỷ suất lợi nhuận thấp. Dự án giấy Kontum đã phải huỷ; Dự án Nhà máy giấy Thanh Hoá kéo dài mấy năm nay do thu xếp vốn khó khăn, trong khi Dự án giấy Bãi Bằng tuy có “nền” cũ tốt, nhưng triển khai mở rộng cũng chưa đạt như mong muốn.

Hiện nay, ngành giấy của Việt Nam còn khá nhỏ bé, bình quân đầu người mới có 15 kg/năm, trong khi của Thái Lan là 50 kg/năm, Châu Âu là 150 kg/năm.

Nhưng gần đây, cũng có nhiều doanh nghiệp tư nhân đầu tư vào ngành giấy với quy mô cả trăm nghìn tấn, thưa ông?

Dự án Nhà máy giấy An Hoà có công suất 130.000 tấn/năm; Nhà máy giấy Nghệ An có công suất 100.000 tấn/năm; Nhà máy giấy của Công ty Phương Nam ở Long An có công suất 100.000 tấn/năm.

Cách đây hơn một tháng, Tập đoàn Lee & Man của Hồng Kông có khởi công xây dựng nhà máy giấy tại Hậu Giang với quy mô 420.000 tấn/năm.

Quan điểm của Bộ Công Thương là ủng hộ các nhà đầu tư. Ngành giấy của mình khó khăn, suất đầu tư lớn, xử lý môi trường tốn kém, nên cần khuyến khích các nhà đầu tư nước ngoài có kinh nghiệm sản xuất, xử lý môi trường, quản lý thiết bị công nghệ tốt…

Vậy theo ông, các nhà đầu tư nước ngoài lớn trong ngành giấy lại đang tìm đến Việt Nam là do đâu?

Có nhiều lý do. Theo Bộ Công Thương, do tình hình đất nước mình ổn định, môi trường đầu tư, xã hội được cải thiện; nguồn nhân lực dồi dào, có kỹ năng, kỷ luật và dễ tiếp thu điểm mới, đào tạo nhanh. Bên cạnh đó, thì xuất phát điểm của ta còn thấp, thiếu sản phẩm nên họ đầu tư tại Việt Nam là có thị trường ngay tại đây, thay thế được hàng nhập khẩu.

Song trong sản xuất bột giấy, việc xử lý ô nhiễm môi trường là rất tốn kém khiến chi phí đầu tư cao, thưa ông?

Làm bột giấy rất khó vì có vấn đề xử lý môi trường tốn kém. Trong suất đầu tư cho bột giấy thì có tới 25% dành cho xử lý môi trường, nhưng không cứ dự án giấy, mà dự án nào thì cũng phải tiến hành xử lý môi trường theo luật định, nếu không sẽ khó được vận hành. Có thể vẫn cấp phép đầu tư, nhưng nếu không có công đoạn xử lý môi trường thì vẫn có thể đóng cửa nhà máy để yêu cầu xử lý xong vấn đề môi trường.

Với các dự án lớn thì chúng ta nên đi theo hướng nhập bột về sản xuất giấy hay phát triển vùng nguyên liệu, trong khi năng suất của cây trồng vẫn còn thấp, thưa ông? Đã có doanh nghiệp Nhật Bản định làm nhà máy giấy ở Bình Định với quy mô 600.000 tấn/năm, dựa trên dăm gỗ mảnh mà Việt Nam đang xuất cho Nhật để sử dụng làm nguyên liệu tại chỗ, phát triển trồng rừng và đưa giống mới vào. Nhưng nói vậy cũng đã lâu mà chưa thấy cụ thể hơn.

Khi tiếp xúc với các nhà đầu tư nước ngoài, chúng tôi có đề nghị họ nếu có giống cây trồng đạt năng suất cao, thì nên đưa vào Việt Nam để phát triển vì ta có đất. Chính phủ cũng sẽ tạo những điều kiện về thuế và đất vùng nguyên liệu để phát triển lâu dài.

Muốn đảm bảo sản xuất chủ động và ổn định thì phải có ít nhất 50% bột giấy sản xuất từ nguyên liệu trong nước, nhất là khi giá lên. Nhưng nhà máy giấy cũng có thể sử dụng nguyên liệu bột nhập.

Ở Việt Nam, nhu cầu bột giấy và giấy là rất lớn.

Với một loạt các dự án đang triển khai, năng lực sản xuất bột giấy và giấy vào năm 2015 sẽ ra sao?

Mục tiêu là, đến năm 2015, phấn đấu sản xuất 1,8 triệu tấn bột giấy và 3 triệu tấn giấy, nhưng như vậy cũng chưa ăn thua gì so với dân số của Việt Nam.

Một số dự án lớn trong ngành thép vừa qua cũng được dư luận cho rằng sẽ tạo ra sự dư thừa. Nay các nhà đầu tư quan tâm nhiều dự án lớn trong ngành giấy như vậy thì ông có ngại rằng, tới lúc dư luận lại cho là quá nhiều nhà máy giấy không?

Số nhà đầu tư quan tâm tới ngành giấy ít hơn thép, nhưng cũng mới chỉ là hứa hẹn chứ chưa có gì chắc chắn vì đã có những dự án có dự định từ cách đây vài năm mà vẫn chưa triển khai.

Với ngành giấy, nếu đầu tư vào giấy duplex, giấy viết mà thị trường trong nước bão hoà, thì phải nhìn ra thị trường bên ngoài. Nhà đầu tư phải tính toán và nhìn nhận chứ chúng ta không thể kêu hộ, lo hộ doanh nghiệp.

Nguồn: Bộ KHĐT

RELAX
NGỘ NGHĨNH VIETNAM IDOL FULL
^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s